საქართველოში საცხოვრებელი და არასაცხოვრებელი შენობების მშენებლობის ბაზრის მოცულობამ 2025 წელს 3 521 049 167 ₾ შეადგინა. ამის შესახებ საქართველოს კონკურენციისა და მომხმარებლის დაცვის სააგენტოს GCCA-ს პუბლიკაციაშია ნათქვამი. ამ ბაზარზე სულ 286 კომპანიათა ჯგუფი საქმიანობდა.
ეს მაჩვენებლები საქართველოს უძრავი ქონების სექტორის გააზრებისთვის დამატებით საფუძველს ქმნის: ისინი აღწერს სამშენებლო საქმიანობის უკან მდგომ კომპანიებს და ამით ავსებს წარმოდგენას ბინების, ადგილმდებარეობებისა და ცალკეული ახალი სამშენებლო პროექტების შესახებ.
სამშენებლო მომსახურების ფართო ბაზარი
შენობების მშენებლობის შესწავლილი ბაზრისთვის GCCA კონცენტრაციის ინდექსს, შემოკლებით HHI-ს, 938,85-ის დონეზე ასახელებს. სააგენტო ამ კონცენტრაციას ზომიერად მიიჩნევს. მონაცემები მოიცავს როგორც საცხოვრებელ, ისე არასაცხოვრებელ შენობებს, ამიტომ ბაზრის მოცულობა მხოლოდ საცხოვრებელი მშენებლობით არ შემოიფარგლება.
შესაბამისად, 286 კომპანიათა ჯგუფი საცხოვრებელი უძრავი ქონების დეველოპერების ჩამონათვალს არ წარმოადგენს. ამასთან, მითითებული მოცულობა სამშენებლო მომსახურებას ასახავს და გაყიდული უძრავი ქონების მთლიან ღირებულებას ვერ გაუტოლდება. მონაცემების გასააზრებლად ეს გამიჯვნა მნიშვნელოვანია: კვლევა სამშენებლო მომსახურების მიწოდების ეკონომიკურ სტრუქტურას წარმოაჩენს.
შენობების მშენებლობა და ენერგეტიკა საერთო კონტექსტში
კონკრეტული მაჩვენებლები GCCA-მ ენერგეტიკის სექტორში კომპანიის წილის შეძენის განხილვის ფარგლებში გამოაქვეყნა. ამ პროცესში სააგენტომ შენობების მშენებლობასთან ერთად ჰიდროელექტროსადგურების მშენებლობაც შეისწავლა. ამ ბაზრის მოცულობამ 2025 წელს 596 476 037 ₾ შეადგინა, ხოლო HHI 525,8 იყო, რასაც სააგენტო დაბალ კონცენტრაციად აფასებს.
ჩვენი აზრით, ორივე სფერო ტერიტორიების განვითარების უფრო ფართო სურათის ნაწილია. საცხოვრებელი და კომერციული შენობები ყოველდღიური ცხოვრებისა და ეკონომიკური საქმიანობისთვის სივრცეს ქმნის. ენერგეტიკული ინფრასტრუქტურა ქვეყნის განვითარების კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი საფუძველია.
რას ნიშნავს ეს მყიდველებისა და ინვესტორებისთვის?
უძრავი ქონების მყიდველებისთვის კვლევა უპირველესად აჩვენებს, რამდენად მნიშვნელოვანია პროექტში მონაწილე კომპანიებზე ყურადღების გამახვილება. ვინც თბილისში, ბათუმში ან სანაპირო დასახლებებში პროექტებს ადარებს, ერთმანეთისგან უნდა განასხვაოს გამყიდველი, პროექტის დეველოპერი და მშენებლობის შემსრულებელი კომპანია. მათი ამოცანები და გამოცდილება პროექტის განხორციელებაზე გავლენას ახდენს.
ოფიციალური მონაცემების მთავარ სარგებელს ბაზრის უფრო დასაბუთებულ შეფასებაში ვხედავთ. კონკრეტული ობიექტის შემთხვევაში შედარების გადამწყვეტ კრიტერიუმებად კვლავ რჩება უკვე დასრულებული პროექტები, მშენებლობის შემოწმებადი პროგრესი, აღჭურვილობა და ადგილმდებარეობის ხარისხი. ამგვარად, საქართველოს ეკონომიკური პერსპექტივა შეძენის კონკრეტულ გადაწყვეტილებას უკავშირდება.
ჩვენი დასკვნა
საქართველოს სამშენებლო ინდუსტრია კომპანიების ფართო ბაზას ეყრდნობა. GCCA-ს მონაცემები ამ სტრუქტურას თვალსაჩინოს ხდის და მეტ გამჭვირვალობას სძენს ეკონომიკის სფეროს, რომელიც ქვეყნის უძრავი ქონების ბაზრისთვის მნიშვნელოვანია.
ჩვენ ამას შემდგომი განვითარების კარგ საფუძვლად მივიჩნევთ: კონკურენციას, ძლიერ სამშენებლო კომპანიებსა და განაშენიანებული გარემოს ხარისხის ზრდას შეუძლია საქართველოს მიმზიდველობა გრძელვადიანად გააძლიეროს. უძრავი ქონებისთვის ეს განვითარების პოტენციალს ქმნის, განსაკუთრებით იქ, სადაც მშენებლობის კარგი ხარისხი გამართულ ინფრასტრუქტურას ერწყმის.
